Генетско истражување ги поврзува домородните Хавајци со жителите на Рапа Нуи и Мангарева, расветлувајќи дел од историјата на населувањето на Тихиот Океан. Од каде пристигнале луѓето што први ги населиле Хавајските Острови? Ново истражување, објавено во списанието Science, нуди дополнителни генетски докази за патиштата по кои древните полинезиски морепловци стигнале до овој оддалечен архипелаг, пренесува ScienceAlert. Научниците откриле силна ...

Петнаесет македонски винарии и бројни музички изведувачи ќе бидат дел од фестивалот што ќе се одржи на 16, 17 и 18 октомври, под мотото „Вкуси ја Македонија во чаша“. Етнокомплексот „Македонско село“, на падините на Водно во Скопје, од 16 до 18 октомври ќе биде домаќин на „Вино Фест 2026“. Фестивалот ќе ги обедини домашното винарство, традиционалната гастрономија и македонската музичка сцена. Посетителите ќе имаат можност да дегустираат вина ...

Американскиот професор по психологија Џејмс Бедфорд бил првиот човек чие тело било крионски зачувано со надеж дека еден ден медицината ќе може да го врати во живот. Речиси шест децении подоцна, неговото тело сè уште се чува во течен азот, но науката сè уште нема докажано дека ваквото враќање е можно. Кога Џејмс Бедфорд починал на 12 јануари 1967 година, на 73-годишна возраст, зад себе оставил необична последна желба. Соочен со неизлечив рак, ...

Ископувањата во Ерусалим откриваат карактеристики на просторот што се совпаѓаат со евангелските описи, но не докажуваат дека Исус бил погребан токму на тоа место. Италијански археолози откриле остатоци од древен каменолом, обработливо земјиште и гробници издлабени во карпа под Црквата на Светиот Гроб во Ерусалим. Наодите даваат нов увид во изгледот на просторот пред изградбата на христијанското светилиште, пренесува „Еуроњуз“. Црквата се ...

Повеќе од пет децении по заложничката криза во Стокхолм, терминот останува широко познат. Но, тој не е призната психијатриска дијагноза, а експертите предупредуваат дека може да ги поедностави сложените реакции на луѓето изложени на опасност. Зошто некој би покажувал доверба или наклонетост кон човекот што го држи во заложништво? Прашањето го следи поимот „Стокхолмски синдром“ уште од неговото настанување. Терминот најчесто се користи за ...

Тагата нема однапред утврден распоред. Прифаќањето на чувствата, зачувувањето на спомените и поддршката од другите можат да помогнат во приспособувањето на животот без саканата личност. Загубата на близок човек може да донесе тага, неверување, лутина, вина или исцрпеност. Чувствата понекогаш се менуваат ненадејно и повторно се засилуваат. Не постои единствен правилен начин да се тагува, ниту сите луѓе минуваат низ исти искуства по ист ...

Топла морска вода навлегува километри под антарктичкиот мраз. Нов модел покажува поголем придонес кон порастот на морското ниво до 2100 година. Антарктичкиот глечер Твејтс повторно е во фокусот на научниците. Ново истражување покажува дека неговото влијание врз идното зголемување на морското ниво би можело да биде поголемо од претходно проценетото. Студијата е објавена на 12 октомври 2026 година во списанието Nature Communications. Во ...

Учесниците кои се туширале со ладна вода пријавиле помалку денови со здравствени тегоби. Навиката може да придонесе и за помала потрошувачка на енергија. Ладниот туш можеби не е најпријатниот почеток на денот, но истражување од Универзитетот во Базел укажува на можни придобивки. Анализата покажала 26 проценти помалку денови со самопријавени здравствени тегоби и 31 процент помалку отсуства од работа поради болест во споредба со контролната ...

Пристапот на „Антропик“ кон можната благосостојба на AI-моделите ги подели експертите. Едни повикуваат на претпазливост, додека други предупредуваат на ризици од припишување чувства и права на софтверот. Може ли вештачката интелигенција да чувствува или само убедливо го имитира човечкото изразување? Ова прашање предизвикува сè поголема дебата, особено откако компанијата „Антропик“, која го развива четботот Клод, почна да ја разгледува можната ...

За политика никогаш не ме бидувало многу. Мојот јазик отсекогаш била музиката. Повеќе од пет децении пишувам песни за љубовта, за луѓето, за времето во кое живееме, за она што нè радува и она што нè боли. И колку повеќе години минуваат, толку повеќе сфаќам дека татковината не е само место на картата. Татковината е она што го носиме во себе. Во јазикот на кој ја кажуваме првата љубов. Во песната што нè враќа дома. Во звукот на гајдата и ...

Австралиски научници открија микроскопски структури што наликуваат на фосилизирани црвени крвни клетки, како и хемиски траги поврзани со крв, во коска од диносаурус стар околу 115 милиони години. Откритието, поткрепено со детални лабораториски анализи, отвора нови можности за истражување на биологијата на праисториските животни. Тим научници од Универзитетот Куртин во Австралија идентификувал структури што би можеле да претставуваат најстар ...

Ново научно истражување открива индиции за можна преостаната магматска активност на Црвената планета, отворајќи нови прашања за нејзината внатрешност и можноста за постоење микробиолошки живот. Марс можеби сè уште крие активни геолошки процеси длабоко под својата површина. Научниците откриле индиции дека под кората на Црвената планета може да постои неактивна магматска комора, која би можела да биде поврзана со вулканска активност и денес. ...

Дали понекогаш се фаќате себеси како викате во обид да воспоставите ред во домот? Детето не ве послушало, премногу е гласно, се препира или целосно ги игнорира вашите барања — а вашиот тон станува сè повисок. Викањето можеби моментално го привлекува вниманието на детето, но ретко го решава проблемот. Почесто создава напнатост, страв и дополнителен отпор. Зошто родителите го повишуваат тонот? Пред да реагирате, обидете се да препознаете што го ...

Откако им купила паметни телефони, Амалија Ивезиќ забележала дека тие сè повеќе го преземаат секојдневието на нејзините деца тинејџери. Нивниот интерес за учењето и дружењето постепено се намалувал, а слободното време најчесто го поминувале пред екраните. По една година набљудување и размислување, таа донела одлука што целосно го променила животот на семејството. „Откако добија паметни телефони, во животот на моите деца сè се промени. ...

Лицата со запек почесто имале сериозни кардиоваскуларни заболувања, покажува анализа на повеќе од 400.000 учесници. Научниците, сепак, нагласуваат дека поврзаноста не докажува директна причинска врска. Запекот би можел да биде важен показател при процената на кардиоваскуларното здравје, особено кај луѓето со висок крвен притисок. На тоа укажува истражување предводено од Универзитетот Монаш во Австралија, објавено во 2024 година. Научниците ...

Науката открива што ги прави некои луѓе вистински магнети за комарци. Двајца луѓе седат на иста тераса. По половина час, едниот речиси и да нема убод, додека другиот веќе брои десетици црвени точки по нозете. „Имаш слатка крв“, често е првото објаснување. Но, науката има многу поинтересен одговор. Комарците не нè избираат затоа што имаме „слатка крв“, туку според комбинација од сигнали што ги испуштаме во околината – од јаглерод диоксидот што ...

Што навистина покажува научното истражување за апстрактното и конкретното размислување кај конзервативците. Во последните денови на Фејсбук кружи видео од американскиот коментатор Лукас Бин, во кое тој тврди дека членовите на движењето MAGA размислуваат „како десетгодишни деца“. Бин се повикува на истражувања за конкретното и апстрактното размислување, а особено на студија објавена во 2012 година во списанието Psychological Science. Студијата ...

Гените го носат основниот запис, но клетките не ги читаат сите негови делови подеднакво. Епигенетиката објаснува како клетките избираат што ќе „прочитаат“, што ќе активираат и што ќе остават во тишина. Секоја клетка во човечкото тело вообичаено го носи истиот генетски прирачник. Но, и покрај тоа, клетките се драматично различни. Невронот пренесува нервни сигнали, клетката на црниот дроб обработува хранливи материи и различни супстанции, ...

Homo sapiens можеби не произлегол од една изолирана популација, туку од повеќе групи што живееле низ Африка и разменувале гени стотици илјади години. Потеклото на современиот човек можеби не може да се претстави како едноставно семејно стебло со еден корен. Генетско истражување предлага посложена слика: предците на Homo sapiens веројатно биле дел од повеќе слабо различни популации распространети низ Африка. Тие повремено се разделувале, ...

Од мистериозните знаци на цивилизацијата од долината Инд до необичниот Диск од Фестос, дел од гласовите на древниот свет и натаму остануваат недостапни за науката. Замислете дека пред вас се наоѓа порака напишана со непознати знаци, но немате речник, граматика, превод ниту човек што го познава јазикот. Не знаете ни дали симболите означуваат гласови, слогови, цели зборови или нешто сосема друго. Токму со таков предизвик се соочуваат ...

Нов компјутерски модел покажува како древните Египќани можеле да пренесуваат тешки камени блокови по рабовите на Големата пирамида. Повеќе од 4.500 години Големата пирамида во Гиза ги збунува историчарите, архитектите и инженерите. Како древните Египќани, без современи машини, железни алатки и моторизиран транспорт, успеале да подигнат милиони тешки камени блокови на височина од речиси 150 метри? Една нова хипотеза нуди можно објаснување: ...

Необична научна визуелизација ги открива скриените нерамномерности во гравитационото поле на Земјата На прв поглед, Земјата изгледа како речиси совршена сфера. Но, кога научниците ќе го прикажат нејзиното гравитационо поле, сликата станува многу поинаква. НАСА објави впечатлива визуелизација на геоидот – математички модел кој покажува како би изгледало просечното ниво на морската површина доколку на неа би влијаеле само гравитацијата и ...

Во светот на фитнесот постојано се појавуваат нови начини на вежбање, а еден од трендовите што привлекува сè поголемо внимание е hot pilates – комбинација од пилатес и тренинг во загреана просторија. За разлика од класичниот пилатес, овој тип тренинг се изведува на температура која најчесто се движи од околу 25 до 35 степени Целзиусови. Идејата е топлината да го загрее телото побрзо, да создаде чувство на поголем интензитет и да овозможи ...

Сирењето е омилена намирница за многумина и може да биде добар извор на калциум и протеини. Но, не сите видови имаат ист нутритивен состав. Некои сирења содржат значително количество заситени масти и натриум, па нивното прекумерно консумирање може да придонесе за зголемен ризик од кардиоваскуларни заболувања. Кардиологот д-р Тарикшах Саид предупредува дека особено внимание треба да се обрне на преработените сирења и на некои тврди сирења, ...

Топлината навистина го забрзува преминувањето на одредени супстанции од ПЕТ-амбалажата во водата. Сепак, шише оставено во автомобил неколку часа не станува автоматски „токсично“ — времетраењето и температурата имаат клучна улога. Речиси секому му се случило: полуиспразнето пластично шише останува на седиштето, автомобилот поминува неколку часа на летното сонце, а водата потоа е топла речиси како чај. Многумина веднаш ја фрлаат. На интернет со ...

Психолозите предупредуваат дека брзото размислување, силната потреба за ментална стимулација и чувството дека сте различни од другите можат да влијаат и врз љубовта, пријателствата и менталната благосостојба. Високата интелигенција најчесто се доживува како голема предност. Способноста брзо да се учи, лесно да се поврзуваат сложени информации и длабоко да се анализираат ситуациите може да отвори бројни можности. Но, според клиничкиот психолог ...

Виралното тврдење за седум секунди без гравитација е целосна измислица – но датумот не е случајно избран. На социјалните мрежи повторно се шири бизарно тврдење дека на 12 август 2026 година Земјата наводно ќе остане без гравитација неколку секунди. Приказната зборува за наводен таен проект на НАСА, наречен „Проект Сидро“, кој наводно бил поврзан со седумсекундна „гравитациска аномалија“. Според лажните објави, тоа би предизвикало хаос на ...

Човекот тешко стигнува до најдлабоката точка на океанот. Но неговиот отпад очигледно стигнува без проблем. Кога американскиот истражувач Виктор Весково во 2019 година се спуштил до Челинџер Дип – најдлабоката позната точка во светските океани – очекувал екстремни услови и свет речиси целосно непознат за човекот. Подморницата се спуштила на околу 10.927 метри под површината, во рамките на експедицијата „Five Deeps“, чија цел била да се ...

Замислете чоколадо кое останува цврсто и кога температурата ќе се искачи над 40 степени Целзиусови. Токму на тоа работат научници и експерти од прехранбената индустрија, кои се обидуваат да развијат чоколадо поотпорно на топлина, без притоа да ги изгуби вкусот, аромата и препознатливата текстура. Експерименталните формулации би можеле да ја задржат формата на температури од околу 38 до 45 степени Целзиусови, а некои пристапи се испитуваат и ...

Нова студија отвора необично прашање: дали бактериите што живеат во нашите црева и усната шуплина можат да бидат поврзани со одредени особини на личноста? Истражувачите откриле дека присуството на некои бактерии е поврзано со поизразени психопатски особини, како што се недостаток на емпатија, импулсивност, себичност и антисоцијално однесување. Истражувањето, објавено во списанието Translational Psychiatry, според авторите е прво од ваков вид ...